Ka Rat Un Rubuttatun Wakoki Basic 5 Hausa Lesson Note
Download Lesson NoteTopic: Ka Rat Un Rubuttatun Wakoki
Rabon Taken:
- Ma’anar waka da rubutacciyar waka
- Karanta waka daga littafi
- Bayani game da yadda ake karanta waka:
- Baifin waka (rhythm/melody)
- Amsa jimon waka (response pattern)
- Bayani game da wasu muhimman kalmomi na waka
MAKASUDIN DARASI (OBJECTIVES)
Yara za su iya:
- Bayyana ma’anar waka da rubutacciyar waka
- Karanta wakoki daga littafi da kyau
- Fahimtar baifin waka da yadda ake karanta
- Amfani da jimon waka da amsa
- Bayyana ma’anar muhimman kalmomi a wakoki
KAYAN KOYARWA (TEACHING MATERIALS)
- Littattafan wakoki na Hausa
- Rubuttatun wakoki masu sauƙi
- Allo da chalk/marker
- Kayan kiɗa (idan akwai)
- Katunan da ke nuna baifin waka
HANYAR KOYARWA (TEACHING METHOD)
- Karatu da murya (Reading aloud)
- Waƙa tare (Singing together)
- Baifin waka (Rhythmic reading)
- Tambaya da Amsa (Question and Answer)
CI GABAN DARASI (LESSON DEVELOPMENT)
Gabatarwa (Introduction) – 5 minutes
Malami zai tambaye yara:
- Kun taɓa karanta waka daga littafi?
- Menene bambanci tsakanin waƙa da magana ta yau da kullum?
- Kun san yadda ake karanta waka da baifi?
Babban Abun Ciki (Main Content) – 22 minutes
Kashi na Farko: Ma’anar Waka da Rubutacciyar Waka (5 minutes)
Me yake Waka? Waƙa wani irin magana ce da aka shirya ta hanyar da ta dace da baifi da kiɗa. Ana iya rera ta ko karanta ta da kyawawan muryoyi.
Me yake Rubutacciyar Waka? Rubutacciyar waƙa ita ce waƙar da aka rubuta a takarda ko littafi don a karanta ko a rera.
Siffofin Waka:
- Tana da baifi da jimon kiɗa
- Layi-layinta suna yi wa juna kamar
- Tana da ma’ana mai zurfi
- Ana iya rera ta da kiɗa
Fa’idodin Karatan Wakoki:
- Yana haɓaka ƙwarewar karatu
- Yana koyar da baifi da kiɗa
- Yana ba da nishaɗi
- Yana inganta lafazin kalmomi
Kashi na Biyu: Karanta Waka Daga Littafi (8 minutes)
WAKA TA FARKO: “Makaranta”
Makaranta gidanmu ne
Wurin da muke karatu
Malamai suna koyar da mu
Don mu zama masu ilimi
A makaranta muna koyo
Karatu da rubutu
Lissafi da kimiyya
Don mu ci gaba da rayuwa
Mu gode wa mallamanmu
Waɗanda suke koyar da mu
Mu yi musu biyayya
Don mu sami ilimi
WAKA TA BIYU: “Gidanmu”
Gidanmu yana da kyau
Wurin da muke zaune
Tare da iyayenmu
Muna rayuwa cikin farin ciki
A gida muna taimakawa
Aikin gida muna yi
Biyayya ga iyayenmu
Wannan shi ne aikinmu
Kashi na Uku: Yadda Ake Karanta Waka (6 minutes)
- Baifin Waka (Rhythm/Melody):
Me yake Baifi? Baifi salon karanta waƙa ne da ya dace da kiɗan waƙar. Kowane layi yana da tsawon da ya dace.
Yadda Ake Karanta da Baifi:
- Karanta kowane layi a hankali
- Kula da yadda layi-layi suke yi wa juna kamar
- Ba da hankali ga kalmomi masu mahimmanci
- Karanta da muryar da ta dace
Misali na Baifin Waka: Ma-ka-ran-ta gi-da-nmu ne (8 syllables)
Wu-rin da mu-ke ka-ra-tu (8 syllables)
- Amsa Jimon Waka (Response Pattern):
Me yake Jimon Waka? Jimon waƙa hanyar amsawa ce da ake yi a waƙa inda wani ya rera, sauran su amsa.
Misali na Jimon Waka: Jagora: Makaranta gidanmu ne
Amsa: Gidanmu ne, gidanmu ne
Jagora: Wurin da muke karatu
Amsa: Muke karatu, muke karatu
Kashi na Hudu: Muhimman Kalmomi na Waka (3 minutes)
Kalmomi da Ma’anarsu:
Daga Waƙar “Makaranta”:
- Gidanmu – Wurin da muke zaune ko aikatawa
- Malamai – Masu koyar da ilimi
- Kimiyya – Koyon abubuwan halitta
- Biyayya – Yin abin da aka ce
Daga Waƙar “Gidanmu”:
- Taimakawa – Yin wa mutum abu mai amfani
- Iyayenmu – Mahaifa da mahaifiya
- Farin ciki – Jin daɗi da murna
- Aikinmu – Abin da ya kamata mu yi
Aikawa (Practice) – 8 minutes
Aiki na Farko: Karanta Wakoki da Baifi Yara za su:
- Karanta waƙar “Makaranta” da baifi
- Karanta waƙar “Gidanmu” da kyawawan muryoyi
- Nuna yadda layi-layi suke yi wa juna kamar
Aiki na Biyu: Jimon Waka Yara za su:
- Raba kansu kashi biyu – jagora da masu amsa
- Yi jimon waƙa inda jagora ya rera, sauran su amsa
- Musanya matsayi don kowa ya yi jagora
Aiki na Uku: Bayyana Kalmomi Yara za su:
- Zaɓi kalmomi guda uku daga kowane waƙa
- Bayyana ma’anarsu
- Yi amfani da su a cikin sababbin jimloli
WAKA TA ƘARI: “Gobe”
Gobe rana ce mai kyau
Za mu tashi da safe
Mu tafi makaranta
Don mu ci gaba da koyo
Gobe za mu yi darasi
Karatu da rubutu
Malami zai koya mana
Abubuwa masu amfani
TAMBAYOYIN KIMANTAWA (EVALUATION QUESTIONS)
- Me yake rubutacciyar waka?
- Menene bambanci tsakanin waka da magana ta yau da kullum?
- Me yake baifin waka?
- Yaya ake yin jimon waka?
- Me yake ma’anar “biyayya”?
- Karanta waƙar “Makaranta” da baifi
- Bayyana muhimman kalmomi guda uku daga waƙar “Gidanmu”
- Me yake fa’idar karatan wakoki?
AIKIN GIDA (ASSIGNMENT)
- Karanta wakoki guda uku a gida da kyawawan muryoyi
- Rubuta waƙa mai sauƙi game da iyalinku
- Lissafa muhimman kalmomi guda biyar daga wakoki da kuka karanta
- Yi jimon waka da ‘yan uwa ko abokane
TAƘAITAWA (CONCLUSION)
Malami zai taƙaita cewa:
- Wakoki suna da mahimmanci a al’adun Hausa
- Karatan wakoki yana haɓaka ƙwarewar karatu
- Baifin waka yana sa karatu ya fi kyau
- Jimon waka yana haɗa mutane
- Ya kamata mu koyi wakoki don mu kiyaye al’adunmu
- Wakoki suna koyar da mu abubuwa masu amfani
Lokacin Darasi: 35 mintuna