Gaisuwa Basic 5 Hausa Lesson Note
Download Lesson NoteTopic: Gaisuwa
Rabon Taken:
- Ma’ana/Bayani game da gaisuwa i. Gaisuwa kullum-kullum ii. Gaisuwa na lokaci-lokaci
MAKASUDIN DARASI (OBJECTIVES)
Yara za su iya:
- Bayyana ma’anar gaisuwa
- Bambanta gaisuwa na kullum da na lokaci-lokaci
- Yi gaisuwa daidai a lokutan da suka dace
- Fahimtar muhimmancin gaisuwa a al’adun Hausa
KAYAN KOYARWA (TEACHING MATERIALS)
- Allo da chalk/marker
- Katunan da ke nuna nau’ikan gaisuwa
- Misalan gaisuwa a lokuta daban-daban
- Hotunan mutane suna yin gaisuwa
HANYAR KOYARWA (TEACHING METHOD)
- Bayani (Explanation)
- Misalai (Examples)
- Aiki tare (Role playing)
- Tambaya da Amsa (Question and Answer)
CI GABAN DARASI (LESSON DEVELOPMENT)
Gabatarwa (Introduction) – 5 minutes
Malami zai tambaye yara:
- Yaya kuke gaishe da mutane?
- Menene gaisuwar da kuke yi da safe?
- Kun san bambancin gaisuwa na lokuta daban-daban?
Babban Abun Ciki (Main Content) – 22 minutes
Kashi na Farko: Ma’ana/Bayani Game da Gaisuwa (5 minutes)
Me yake Gaisuwa? Gaisuwa hanyar nuna girmamawa da sanin juna ce tsakanin mutane. Tana nuna ladabi, mutunci da É—an adam na mutum.
Mahimmancin Gaisuwa:
- Tana haɓaka dangantaka tsakanin mutane
- Tana nuna ladabi da kyawawan halaye
- Tana kawo zaman lafiya
- Tana bin al’adun Hausa da addini
- Tana sa mutane su ji daÉ—i
Ka’idodin Gaisuwa:
- Karamin ya fara gaishe da babba
- Mai tafiya ya gaishe da mai zaune
- Mai zuwa ya gaishe da masu gida
- A yi gaisuwa da murmushi da ladabi
Kashi na Biyu: Gaisuwa Kullum-Kullum (8 minutes)
Me yake Gaisuwa Kullum-Kullum? WaÉ—annan gaisuwa ne da ake yi koyaushe ba tare da dogaro kan lokaci ko yanayi ba.
Nau’ikan Gaisuwa Kullum-Kullum:
- Gaisuwar HaÉ—uwa:
- “Sannu” – GabaÉ—ayan gaisuwa
- “Ina kwana?” – Gaisuwar safe
- “Ina yini?” – Gaisuwar rana
- “Ina maraice?” – Gaisuwar maraice
- “Barka da dare” – Gaisuwar dare
- Gaisuwar Lafiya:
- “Ina lafiya?” – Tambayar lafiya
- “Lafiya lau” – Amsarwa
- “Gajiya dai?” – Tambayar gajiya
- “Ba komai” – Amsarwa
- Gaisuwar Iyali:
- “Ina gida?” – Tambayar iyali
- “Lafiya lau” – Amsarwa
- “Ina marayu?” – Tambayar ‘ya’ya
- “Suna lafiya” – Amsarwa
- Gaisuwar Aiki:
- “Ina aiki?” – Tambayar aiki
- “Ba komai” – Amsarwa
- “Barka da aiki” – Yin gaisuwar aiki
- “Na gode” – Amsarwa
Kashi na Uku: Gaisuwa na Lokaci-Lokaci (9 minutes)
Me yake Gaisuwar Lokaci-Lokaci? WaÉ—annan gaisuwa ne da ake yi a lokuta na musamman ko lokacin da wani abu ya faru.
Nau’ikan Gaisuwar Lokaci-Lokaci:
- Gaisuwar Biki da Murna:
- “Barka da sallah” – A lokacin Sallah
- “Barka da aure” – A lokacin aure
- “Barka da haihuwa” – A lokacin haihuwa
- “Barka da nasara” – A lokacin nasara
- “Barka da sabon shekara” – A farkon shekara
- Gaisuwar Ta’aziyya:
- “Allah ya jikan shi” – A lokacin mutuwa
- “Allah ya ba ka hakuri” – Don mai zuciya
- “Allah ya Æ™ara ka da rai” – Don rai da lafiya
- “Mu ji haÆ™uri” – Kasar da zuciya
- Gaisuwar Safiya:
- “Lafiya dai?” – A lokacin rashin lafiya
- “Allah ya warkar da kai” – Addu’ar warkarwa
- “Mu roÆ™e Allah” – Taimako da addu’a
- “Sai da gobe” – Ziyarar marasa lafiya
- Gaisuwar Tafiya:
- “Barka da zuwa” – A lokacin iso
- “Maraba da kai” – Maraba ga baÆ™o
- “Allah ya kai mu lafiya” – A lokacin tafiya
- “Sai anjima” – Gaisuwar bankwana
- Gaisuwar Kasuwa da Sana’a:
- “Barka da kasua” – A kasuwa
- “Allah ya ba da arziki” – Addu’ar arziki
- “Barka da sana’a” – Don masu sana’a
- “Allah ya albarkace” – Addu’ar albarka
Aikawa (Practice) – 8 minutes
Aiki na Farko: Aiki Tare (Role Playing) Yara za su:
- Yi gaisuwa kullum-kullum da juna
- Yi misalan gaisuwar lokaci-lokaci
- Nuna ka’idodin gaisuwa daidai
Aiki na Biyu: Bambanta Gaisuwa Yara za su:
- Bambanta gaisuwa kullum da ta lokaci-lokaci
- Ba da misalan kowacce iri
- Bayyana lokacin da ake amfani da kowannensu
Aiki na Uku: Gaisuwa Mai Dacewa Yara za su zaɓi gaisuwar da ta dace don:
- Lokacin zuwa makaranta
- Lokacin ganin marasa lafiya
- Lokacin Sallah
- Lokacin ganin baƙo
TAMBAYOYIN KIMANTAWA (EVALUATION QUESTIONS)
- Me yake gaisuwa?
- Me yake bambanci tsakanin gaisuwa kullum da ta lokaci-lokaci?
- Wace gaisuwa ake yi da safe?
- Menene gaisuwar da ake yi a lokacin Sallah?
- Yaya ake yi wa marasa lafiya gaisuwa?
- Wane ya kamata ya fara gaisuwa, karami ko babba?
- Bayyana gaisuwar da ake yi a lokacin aure
- Me yake muhimmancin gaisuwa?
AIKIN GIDA (ASSIGNMENT)
- Lissafa gaisuwa kullum guda biyar da amsarwarsu
- Rubuta gaisuwar lokaci-lokaci guda uku da misalansu
- Yi gaisuwa da danginku da kyawawan hanyoyi
TAƘAITAWA (CONCLUSION)
Malami zai taƙaita cewa:
- Gaisuwa muhimmiyar sashi ce ta al’adun Hausa
- Akwai gaisuwa kullum da ta lokaci-lokaci
- Gaisuwa tana nuna ladabi da mutunci
- Ya kamata mu koyi yin gaisuwa daidai
- Gaisuwa tana kawo zaman lafiya da É—an adam
- Mu riƙa yin gaisuwa da kyawawan hanyoyi
Lokacin Darasi: 35 mintuna