Ci Gaba da Hanyoyin Sadarwa Basic 6 Hausa Lesson Note

Download Lesson Note
Lesson Notes

Topic: Ci Gaba da Hanyoyin Sadarwa

Learning Objectives:

  • Ƙara fahimtar hanyoyin sadarwa na gargajiya
  • Sanin hanyoyin sadarwa na zamani
  • Kwatanta tsakanin su
  • Fahimtar sabbin fasahohi

Lesson Content:

Gabatarwa: A wannan mako zamu ci gaba da karatun hanyoyin sadarwa. Za mu ƙara bayani akan na gargajiya kuma mu koya sabuwar fasahar sadarwa.

ƘARIN BAYANI AKAN HANYOYIN SADARWA NA GARGAJIYA:

  1. Kida da Ganguna:

Ire-iren Ganguna:

  • Tambari – Babban ganga na sarki
  • Dundafa – Ganga mai ɗauke da ɗaya
  • Jauje – Ganga kamar sanda
  • ‘Dan Kar’bi – Ƙaramin ganga
  • Kalangu – Gangar da ake shiga a hamata

Hanyoyin Buga:

  • Bugun gayya (kira ga taro)
  • Bugun biki (farin ciki)
  • Bugun baƙin ciki (makoki)
  • Bugun yaƙi (faɗa)

Misali: Idan aka buga tambari sau uku da sauri-sauri, yana nuna akwai gaggawa. Idan aka buga a hankali-hankali, yana nuna taro ne ba gaggawa ba.

  1. Kuge da Kaho:

Ire-ire:

  • Kahon sa – na sarakuna
  • Kahon soja – na yaƙi
  • Ƙararrawa – ƙaramin kaho

Amfani:

  • Sanar da zuwan sarki
  • Sanar da yaƙi ko hari
  • Kira ga taron mutane
  • Biki da murna
  1. Makami da Bindiga:

Tun dā ana amfani da harbin bindiga don:

  • Sanar da mutuwar mutum mai daraja
  • Biki da farin ciki
  • Kira ga taro mai gaggawa
  • Tsoro ga maƙiya

HANYOYIN SADARWA NA ZAMANI:

Fasahar zamani ta kawo sabbin hanyoyin sadarwa masu sauri da inganci.

  1. Wayar Hannu (Mobile Phone):
  • Kayan aiki ne mafi yawan amfani a duniya
  • Ana iya yin magana da mutane a ko’ina
  • Ana iya aika saƙon rubutu (SMS)
  • Ana iya ɗaukar hotuna da bidiyo
  • Ana iya amfani da intanet

Amfani:

  • Sadarwa ta sauti
  • Sadarwa ta rubutu
  • Aika hotuna
  • Kiran gaggawa
  • Sadarwa ta kafofin watsa labarai
  1. Intanet (Internet):
  • Hanyar haɗin kwamfutoci a duk duniya
  • Ana samun bayanai daban-daban
  • Ana iya sadarwa da mutane a kowane kasa
  • Ana yin kasuwanci

Amfani:

  • Email (saƙon lantarki)
  • Social media (Facebook, WhatsApp, Twitter)
  • Bincike da karatu
  • Kasuwanci kan layi
  1. Television (Talabijin):
  • Kayan gani da ji
  • Yana isar da labarai da nishaɗi
  • Ana ganin abubuwa kai tsaye
  • Ana iya koyo da yawa
  1. Rediyo (Radio):
  • Kayan sadarwa ta sauti kawai
  • Ana iya ji ko’ina
  • Mai rahusa ne
  • Ba ya buƙatar wutar lantarki sosai
  1. Wayar Gida (Landline):
  • Wayar da aka haɗa da waya
  • Ana yin magana daga gida zuwa gida
  • Tsohon irin waya ce
  1. Jarida (Newspaper):
  • Takardar labarai
  • Ana rubuta labarai da hotuna
  • Ana karantawa
  • Ana samunta kowace rana
  1. Mujalla (Magazine):
  • Littafin labarai
  • Ana fitowa wata-wata ko makonni-makonni
  • Yana da hotuna masu kyau
  • Yana da labaru masu zurfi
  1. Computer (Kwamfuta):
  • Kayan aiki mai ƙarfi
  • Ana rubuta, ana karantawa
  • Ana yin kwafin aiki
  • Ana haɗa shi da intanet
  1. Fax Machine:
  • Ana aika takarda ta wayar
  • Ana karɓa kai tsaye
  • Ana amfani da shi a kasuwanci
  1. Satellite (Tauraron dan adam):
  • Kayan aiki a sararin samaniya
  • Yana taimakawa sadarwa
  • Wayoyin hannu suna dogara da shi

KWATANTAR HANYOYIN SADARWA:

Sifa Na Gargajiya Na Zamani
Sauri A hankali Da sauri sosai
Nesa Ƙarami Duniya baki ɗaya
Farashi Araha Tsada
Amfani Sauƙi Yana buƙatar horo
Lantarki Ba ya buƙata Yana buƙata
Inganci Ƙaranci Sosai

Amfanin Hanyoyin Zamani:

  1. Sauri sosai
  2. Kai saƙo a ko’ina cikin duniya
  3. Aika hoto da bidiyo
  4. Adana bayanai
  5. Yin aiki da yawa lokaci guda
  6. Samun bayanai masu yawa

Matsaloli:

  1. Tsada ne
  2. Yana buƙatar wutar lantarki
  3. Yana iya ɓacewa
  4. Yana buƙatar ilimin amfani
  5. Zai iya lalacewa
  6. Hadarin amfani marasa kyau

Muhimman Abubuwa:

  • Dole ne mu koyi amfani da hanyoyin zamani
  • Mu kuma bar hanyoyin gargajiya su ɓace
  • Kowane irin yana da amfaninsa
  • Dole ne mu yi amfani da su cikin hankali

Multiple Choice Exercise:

  1. Wace hanyar sadarwa ce ta zamani? 
  1. a) Tambari
  2. b) Wayar hannu
  3. c) Kuge
  4. d) Mai saƙo
  1. Intanet tana bawa damar: 
  1. a) Sadarwa da duniya baki ɗaya
  2. b) Buga ganga kawai
  3. c) Yi barci
  4. d) Dafa abinci
  1. Rediyo yana isar da saƙo ta hanyar: 
  1. a) Rubutu kawai
  2. b) Sauti kawai
  3. c) Hoto kawai
  4. d) Kamshi
  1. Television ya bambanta da rediyo saboda: 
  1. a) Ya fi tsada
  2. b) Ana iya gani da ji
  3. c) Bai yi aiki ba
  4. d) Ya fi girma
  1. Amfanin wayar hannu shine: 
  1. a) Yin wasa kawai
  2. b) Sadarwa da kowa a kowane lokaci
  3. c) Gajiya
  4. d) Barna
  1. Jarida ita ce: 
  1. a) Kayan wasa
  2. b) Takardar labarai
  3. c) Abinci
  4. d) Kayan ado
  1. Hanyoyin sadarwa na zamani suna buƙatar: 
  1. a) Ruwa
  2. b) Wutar lantarki
  3. c) Dutse
  4. d) Itace
  1. Kwamfuta tana da amfani wajen: 
  1. a) Kowane irin aiki
  2. b) Dafa abinci kawai
  3. c) Wanke kaya
  4. d) Noma

Homework:

  1. Rubuta bambanci tsakanin hanyoyin sadarwa na gargajiya da na zamani (jimloli biyar)
  2. Bayyana yadda wayar hannu take aiki
  3. Rubuta hanyoyin sadarwa na zamani guda bakwai
  4. Wane hanyar sadarwa kake fi amfani? Me ya sa?
  5. Yi zanen wayar hannu ko television

Lesson Notes for Other Classes