Skip to content

Nkejiausu (Ngwaa) – Basic 6 Igbo Lesson Note (First Term)

Download this term · ₦1,000

Lesson note at a glance

Subject
Igbo
Class
Basic 6
Term
First Term
Topic
Nkejiausu (Ngwaa)
Order
Topic 5 of 9 this term
Reading time
3 min

Ebumnuche Mmuta

Ka njedebe nke nkuzi a gasịrị, ụmụakwụkwọ ga-enwe ike:

  1. Ịkọwa ihe bụ ngwaa
  2. Ha ga-enyekwa ọmụmaatụ atọ maka ngwaa
  3. Ha ga-eji ngwaa mee ahịrịokwu nke onwe ha
Advertisement

Ọdịnaya

Ihe Bụ Ngwaa?

Ngwaa bụ okwu na-egosi ihe mmadụ, anụmanụ ma ọ bụ ihe ọ bụla na-eme. Ọ na-egosi omume, mmegharị ahụ, ma ọ bụ ọnọdụ.

Ụdị Ngwaa:

  1. Ngwaa Omume (Ọrụ): Ndị a na-egosi ihe mmadụ na-eme:
  • Ịgba ọsọ: Obi na-agba ọsọ aga ụlọakwụkwọ
  • Iri nri: Ada na-eri ji na anụ
  • Ịgụ akwụkwọ: Chima na-agụ akwụkwọ akụkọ
  • Ịsa ahụ: Nne na-asa ahụ n’ụtụtụ
  • Ịrị elu: Nwoke ahụ na-arị osisi dị elu
  1. Ngwaa Mmetụta (Ọnọdụ Obi): Ndị a na-egosi otú mmadụ si eche ma ọ bụ chee:
  • Ịhụ n’anya: Ọ hụrụ nwanne ya n’anya
  • Ịtụ egwu: Nwata ahụ tụrụ egwu oke
  • Inwe obi ụtọ: M nwere obi ụtọ maka ọganiihu m
  • Ikwe iwe: Nna kwere iwe maka ihe ọjọọ ahụ
  • Ịhụ ụra: Nwanne m hụrụ ụra n’ehihie
  1. Ngwaa Ọnọdụ: Ndị a na-egosi ka ihe si dị:
  • Ịdị ndụ: Osisi a dị ndụ
  • Ịnọdụ ala: Ọ nọdụrụ ala n’oche
  • Ịdịrị: Akwụkwọ m dịrị na tebụl
  • Ịgba gburugburu: Ụlọ a gbara ogige gburugburu
  • Ịbụ: Nke a bụ nke m

Ọmụmaatu

Ọmụmaatụ Ngwaa Na Ahịrịokwu:

Ngwaa Omume:

  • Ije: “Anyị na-eje ije aga ahịa kwa ụbọchị Satọdee”
  • Ịkụ: “Nwoke ahụ na-akụ igwe n’ubi ya”
  • Ịzụ: “Nne m zụrụ akwa ọhụrụ maka mmemme”
  • Ise: “Ụmụaka na-ese ihe n’akwụkwọ ha”
  • Ịgwụ: “Ọ na-agwụ mmiri site na mmiri mmiri”

Ngwaa Ọnọdụ:

  • Ịnọ: “Nna m nọ n’ọrụ ugbu a”
  • Ịkwụ: “Osisi ukwu ahụ kwụrụ n’ogige anyị”
  • Ịdagide: “Mmiri na-adagide site n’elu ụlọ”
  • Ịgbasasị: “Anyanwụ gbasasịrị n’elu ala niile”

Ngwaa Na Oge Dị Iche Iche:

  1. Oge Gara Aga (Past Tense):
  • Garala: “Ọ garala ahịa” (O/he went to market)
  • Riela: “M riela nri” (I have eaten)
  • Gụchara: “Ọ gụchara akwụkwọ” (He/she finished reading)
Advertisement
  1. Oge Ugbu A (Present Tense):
  • Na-aga: “Ọ na-aga ụlọakwụkwọ” (He/she is going to school)
  • Na-eri: “M na-eri ji” (I am eating yam)
  • Na-agụ: “Ha na-agụ egwu” (They are singing)
  1. Oge Ga-abịa (Future Tense):
  • Ga-aga: “M ga-aga ahịa echi” (I will go to market tomorrow)
  • Ga-eri: “Anyị ga-eri nri n’ehihie” (We will eat in the afternoon)
  • Ga-agụ: “O ga-agụ akwụkwọ ya” (He/she will read his/her book)

Nhazi Ngwaa N’ahịrịokwu:

  1. Onye na-eme + Ngwaa + Ihe: “Nwata na-agba bọọlụ”
  2. Aha + Ngwaa + Ebe: “Nnụnụ na-efe n’elu”
  3. Onye + Ngwaa + Mgbe: “M na-aga ụlọakwụkwọ kwa ụbọchị”

Mgbagwoju Ngwaa: Ụfọdụ ngwaa nwere ike ịgbakọta:

  • Gaa bata: “Gaa bata n’ime ụlọ”
  • Pụta gaa: “Pụta gaa n’èzí”
  • Nọrọ nọdụ: “Nọrọ nọdụ ebe ahụ”
  • Bịa nọọ: “Bịa nọọ n’ebe a”

Omume Nkuzi

  • Ngosipụta ngwaa site n’omume ahụ
  • Egwuregwu chọta ngwaa n’ahịrịokwu
  • Ime ngwaa dị iche iche ụmụaka ga-achọpụta
  • Ide ahịrịokwu ọhụrụ na ngwaa

Ajụjụ Nhọrọ

  1. Gịnị bụ ngwaa? a) Aha mmadụ b) Okwu na-egosi omume c) Ebe d) Oge 
  2. N’ahịrịokwu “Ada na-agba ọsọ”, kedụ ngwaa? a) Ada b) na c) agba d) ọsọ 
  3. “Na-eri” bụ ngwaa nke oge: a) Gara aga b) Ugbu a c) Ga-abịa d) Oge niile 
  4. Kedụ ihe bụghị ngwaa? a) Ịgụ b) Nwoke c) Ịgba d) Iri 
  5. N’ahịrịokwu “M ga-eje ahịa”, ngwaa bụ: a) M b) ga c) eje d) ahịa 

Ọrụ Ụlọ

  1. Chọta ngwaa 10 ma jiri ha mee ahịrịokwu
  2. Gbanwee ngwaa ndị a ka ha bụrụ oge dị iche iche:
    1. Ịgba (ugbu a, gara aga, ga-abịa)
    2. Ịsa (ugbu a, gara aga, ga-abịa)
    3. Ịgụ (ugbu a, gara aga, ga-abịa)

This term's Igbo topics

Basic 6 First Term · 9 topics

  1. Mmeghari Ihe Ule Tam Gara Aga
  2. Ije Nkenke Ekukondia Hoputarakuie Aghobazaa
  3. Omenala (Oru Obere Na Onu Umuaka)
  4. Onuogugu (1: 300)
  5. Nkejiausu (Ngwaa)
  6. Oji(omenala)
  7. Nnwale Etiti Izuuka
  8. Ilu Di Mfe
  9. Nzikorita Ozi Nke Odinala Na Nke Ugbua.
Downloads

Get Igbo as PDF and Word

Every week of Basic 6 Igbo, First Term, formatted and ready to print. Ad-free, and the copy lock comes off.

Get this term Card, bank transfer, USSD or OPay

Advertisement

Lesson Notes for Other Classes

Print it or edit it in Word

Every note is free to read online. A PDF or Word copy of one subject costs ₦1,000 for one term, or ₦2,000 for all three terms.

Continue with GoogleContinue with Facebook

Sign in first, then choose your class and subject at checkout.