Wasannin Dandali (Na Maza) Basic 6 Hausa Lesson Note
Download Lesson Note
Lesson Notes
Topic: Wasannin Dandali (Na Maza)
Learning Objectives:
- Fahimtar wasannin dandali
- Sanin ire-iren wasanni
- Fahimtar amfaninsu ga lafiya
- Iya yin wasanni
Lesson Content:
Gabatarwa: Wasannin dandali sune wasannin da ake yi a waje. Suna da mahimmanci sosai ga lafiyar jikin yara. Wasanni suna taimaka wajen samun ƙarfin jiki, haɗin kai, da jin daɗi.
Ma’anar Wasannin Dandali: Wasannin dandali sune duk wani wasa da ake yi a waje, ba a cikin gida ba. Yawancin su na buƙatar fili mai faɗi da motsa jiki da yawa.
Ire-iren Wasannin Dandali:
- Ƙwallon Ƙafa (Football): Wasan da aka fi sani. Ana buga shi da ƙungiyoyi biyu. Kowace ƙungiya tana ƙoƙarin sanya ƙwallo a ragar abokin gaba. Yana da ƙa’idodi masu yawa.
Ƙa’idodin Muhimmai:
- Ƙungiya biyu, kowa 11 ‘yan wasa
- Kar a taɓa ƙwallo da hannu (sai mai tsaron raga)
- Wanda ya ci raga ya lashe maki
- Wasan yana daƙiƙa 90
- Tsere (Running/Racing): Wasan gudu ne. ‘Yan wasa suna guje-guje don ganin wanda zai zo na farko. Akwai ire-ire:
- Tseren gajeriya (100m, 200m)
- Tseren tsayi (5km, 10km)
- Tseren relay (tafiyar sanda)
- Tseren Relay: Ƙungiyoyi sun gudana ɗaya bayan ɗaya. Ana ɗaukar sanda daga aboki zuwa aboki. Ƙungiyar da ta zo ta farko ta lashe.
- Shan Ruwan Tsuntsaye: Wasa ne mai ban dariya. ‘Yan wasa suna ƙoƙarin shan ruwa daga kwano ba tare da amfani da hannu ba. Suna amfani da bakinsu kawai.
- Salle-salle (Hopscotch): Ana zana alama a ƙasa, sannan ‘yan wasa suna tsalle-tsalle da ƙafa ɗaya ko biyu a cikin kwatuna.
- Wasan Ƙafa-ƙafa: ‘Yan wasa biyu suna tsayuwa, kowannensu yana da ƙafa ɗaya a sama. Suna ƙoƙarin hamɓarwa juna da ƙafar sama.
- Tsere-tsere da Jefa:
- Jefar mashin (spear throw)
- Jefar dutse
- Tsalle (high jump, long jump)
Amfanin Wasannin Dandali:
Ga Jiki:
- Ƙarfafa ƙwarrafa (muscles)
- Ƙara lafiya
- Ƙara ƙarfin jiki
- Samun nauyin jiki mai dacewa
- Inganta zuciya da huhu
Ga Tunani:
- Haɓaka basira
- Koyon ƙa’idodi
- Inganta hankali
- Koyon tunani da sauri
Ga Zamantakewa:
- Haɗin kai
- Koyon yin aiki tare
- Koyon cin nasara da rashin nasara
- Samun abokai
- Koyon bin ƙa’idodi
Ka’idodin Tsaro Wajen Wasa:
- Sanya kayan wasa masu dacewa
- Yi dumama kafin wasa (warming up)
- Sha ruwa da yawa
- Bi umarnin koci
- Kar ka wasa idan ba ka da lafiya
- Tsaya idan ka ji zafi da yawa
- Gaya wa babba idan ka ji ciwo
Kayan Wasanni:
- Ƙwallon ƙafa
- Takalmin wasa (trainers)
- Rigar wasa (jersey)
- Mashin don jefa
- Sanda don relay
- Lamba don alamar filin
Multiple Choice Exercise:
- Wasannin dandali ana yi a:
- a) Cikin gida
- b) Waje/fili
- c) Makaranta kawai
- d) Dare kawai
- Wanne wasan dandali ne?
- a) Dara
- b) Tsere
- c) Ludo
- d) Kati
- Amfanin wasanni shine:
- a) Gajiya kawai
- b) Ƙarfafa jiki da lafiya
- c) Rashin lafiya
- d) Kasala
- A wasan ƙwallon ƙafa, ‘yan wasa nawa ne a kowace ƙungiya?
- a) 7
- b) 9
- c) 11
- d) 15
- Kafin wasa, dole ne mu:
- a) Mu yi barci
- b) Mu yi dumama
- c) Mu ci abinci mai yawa
- d) Mu zauna
Homework:
- Rubuta wasannin dandali guda biyar da kake sani
- Bayyana yadda ake yin wasan ɗaya
- Rubuta amfanin wasanni guda uku
- Yi zane na filin wasan ƙwallon ƙafa